|
Cele i zasady opracowania faunistycznego
W ostatnich kilku latach obserwuje się w
Polsce rosnące zainteresowanie potencjalnych inwestorów budową
i eksploatacją alternatywnych zródeł energii, w tym elektrowni
wiatrowych. Uważa się, że w porównaniu z energetyką cieplną (węglową)
i energetyką jądrową energetyka wiatrowa charakteryzuje się szeregiem
pozytywnych cech.
Do nich należy zaliczyć brak zanieczyszczenia
powietrza, uniknięcie zmian stosunków wodnych i podgrzewania wód
powierzchniowych, oraz brak wytwarzanych odpadów w formie popiołów
lub odpadów promieniotwórczych wymagających dalszej utylizacji,
eksploatacji kopań głębinowych lub powierzchniowych, zagrożenia
promieniowaniem jonizującym.
Stąd też energetyka wiatrowa uzyskuje akceptację
społeczną, znajduje także poparcie ze strony administracji odpowiedzialnej
za ochronę środowiska. Jednak dotychczasowa praktyka wskazuje
również na ujemne strony takich przedsięwzięć.
Śmigła i generatory prądu zainstalowane
na konstrukcja wieżowych mogą potencjalnie oddziaływać na przyrodę
na cztery sposoby, tj.:
- wytwarzać hałas i wibracje otoczenia,
- zaburzać rozkład fal elektromagnetycznych,
- zmieniać charakter krajobrazu,
- tworzyć zagrożenia dla lokalnej i migrującej fauny, w tym szczególnie
ptaków.
Na etapie projektowania i przygotowywania
inwestycji należy więc poszukiwać rozwiązań, które pozwolą na
bezpieczne lokalizowanie elektrowni wiatrowych i nie będą w istotny
sposób kolidować z ochroną zasobów przyrodniczych.
Procedura przygotowania pełnej opinii
i przeprowadzenia kontroli oddziaływania na faunę powinna zwykle
obejmować trzy etapy:
- etap pierwszy - wstępny,
- etap drugi - szczegółowy,
- etap trzeci - weryfikujący.
Jednak nie w każdej sytuacji istnieje potrzeba
wykonywania wszystkich etapów. W sytuacjach klarownych, m.in.
w warunkach niskich wartości biocenotycznych można poprzestać
na drugim etapie. Zaistnieją także sytuacje wyjątkowe kończące
procedurę na etapie pierwszym, gdy stwierdzony zostanie ewidentny
brak cennych walorów lub też wyjątkowe nagromadzenie walorów przyrodniczych.
W pierwszym przypadku pozwoli to na podjęcie budowy elektrowni,
w drugim może spowodować zaniechanie planów inwestycyjnych.
Celem
etapu wstępnego opracowania jest uzyskanie odpowiedzi
w dwóch kwestiach:
- czy w danych warunkach przyrodniczych z
powodów prawa ochrony przyrody należy zrezygnować z realizacji
inwestycji, czy też możliwe jest jej poprowadzenie,
- czy wykonanie inwestycji nie podlega na
tyle żadnym widocznym i stwierdzonym ograniczeniom, że analizy
przyrodnicze można zakończyć na etapie pierwszym, czy też realizacja
ograniczona jest spełnieniem warunków, określonych wykonaniem
drugiego etapu - oceny szczegółowej,i jeśli będzie to potrzebne
wskazanie na potrzebę wykonania prac w ramach etapu drugiego -
szczegółowego.
Podstawą do udzielenia odpowiedzi jest:
- analiza wyników badań i waloryzacji faunistycznych
obszaru przeznaczonego pod inwestycję, ocena stopnia zagrożenia
gatunków (czerwone listy) tam występujących, analiza regionalnych
systemów ESOCh i EcoNet,
- analiza przepisów prawnych o chronię przyrody,
postanowień konwencji międzynarodowych i dyrektyw Unii Europejskiej.
Z kolei celem
etapu szczególowego powinny być ustalenia ochronne odnoszące
się do zadanych parametrów technicznych elektrowni wiatrowych
a dotyczące:
- rozmieszczenia lokalnych elementów cennych
ekologicznie o szczegółowej lokalizacji inwestycji,
- funkcjonowania elektrowni jako bariery
ekologicznej oraz określenia mechanizmów potencjalnego zagrożenia
niesionego przez tę inwestycję, o jeśli będzie to potrzebne -
ogólnego określenia kierunków i zakresu przedsięwzięć ochronnych,
które należałoby podjąć na etapie trzecim dla zminimalizowania
efektu oddziaływania pola elektrowni wiatrowych.
W etapie trzecim - weryfikującym należy:
- kontrolować i analizować szkodliwe oddziaływanie
elektrowni na faunę,
- znajdować i wprowadzać rozwiązania ekologiczne
i techniczne łagodzące negatywne efekty pracy elektrowni.
Grupą systematyczną stanowiącą główny przedmiot
niniejszej oceny są ptaki. Gatunkami, których sytuację należy
rozpatrywać w odniesieniu do projektu budowy elektrowni wiatrowych,
są przede wszystkim gatunki chronione prawem i objęte czerwonymi
listami oraz międzynarodowymi konwencjami i dyrektywami Unii Europejskiej.
|